Boek

Planten van hier

Voor een duurzame leefomgeving met inheemse flora

Planten van hier

KNNV Uitgeverij | 264 pagina's | € 27,95

Het nieuwe en rijk geïllustreerde boek ‘Planten van hier’ (hardcover - A4) wil in woord en beeld de verbinding tussen mens en planten laten zien; de lezers laten beseffen dat zij een onlosmakelijk onderdeel van een groter geheel zijn en dat hun handelen invloed heeft op dit grotere geheel, ook in hun directe eigen omgeving. De activiteiten die in dit boek worden beschreven, kennen dan ook een achtergrond waarin de verbintenis van oorspronkelijke inheemse flora en fauna met mensen de basis vormt voor een duurzame leefomgeving. In het bijzonder gaat onze aandacht uit naar de flora, oftewel de aanleg, het beheer en het behoud van kruidenrijke vegetaties in het verstedelijkende landschap. Dit is het landschap waar de meeste mensen wonen en waar de menselijke activiteiten de boventoon voeren.

Planten van hier - Praktijkboek voor een duurzame leefomgeving met inheemse flora
Planten van hier - Praktijkboek voor een duurzame leefomgeving met inheemse flora

(eind november beschikbaar)

 

Het boek ‘Planten van hier’ is bedoeld voor mensen die de kwaliteit van hun leefomgeving willen aanpakken, maar ook als kennis- en inspiratiebron voor groepen en organisaties op het gebied van natuur, landschap en stedelijke omgeving. Diverse organisaties zijn hier al vele jaren actief mee bezig en willen graag hun kennis en kunde bundelen en praktisch beschikbaar stellen, aan iedereen die hierin is geïnteresseerd en hier ook mee aan de slag wil. De ruim 1.400 soorten oorspronkelijk inheemse (autochtone) planten die in Nederland nu van nature voorkomen, hebben zich kunnen handhaven en verder verspreiden omdat zij zich optimaal aan de hier heersende klimatologische omstandigheden hebben aangepast. Regionale autochtone populaties zijn in feite de basis van de biodiversiteit en de toekomst van deze bijzonder belangrijke flora staat werkelijk op het spel.

 

Een duurzame leefomgeving heeft een aantoonbaar positief effect op de gezondheid en het welzijn van mensen en is ook in economisch opzicht aantoonbaar van grote betekenis. We zullen een werkelijk halt moeten toeroepen aan de verdere achteruitgang, bedreigingen en vernietiging van onze leefomgeving en zelf een reële omslag moeten creëren naar een rijke natuur, naar meer diversiteit, naar een grote soortenrijkdom van flora en fauna. Dit zal alleen werkelijkheid kunnen worden, wanneer er een fundamentele omslag in ons bewustzijn over natuur (en landschap) plaatsvindt en we van daaruit concreet handelen. Willen wij voor onszelf een leefbare habitat behouden, dan moeten wij op een fundamenteel andere manier omgaan met onze verbintenis met flora en fauna. ‘Planten van hier’ vertelt dit bijzondere verhaal in uiteenlopende hoofdstukken over diverse toepassingsmogelijkheden van inheemse flora, geschreven door specialisten van organisaties als NL Bloeit! (Henny Ketelaar, Arjan Vernhout en Marieke Ketelaar), Cruydt-Hoeck (Jojanneke Bijkerk en Jasper Helmantel), Heem (Gert-Jan Koopman), Het Levend Archief (Nils van Rooijen en Joop Schaminée), EURECO (Cyril Liebrand), Science4Nature (Gerard Oostermeijer en Sheila Luijten), Vlinderstichting (Kars Veling en Anthonie Stip) en de universiteiten van Wageningen (Arjen de Groot en Jeroen Scheper) en Nijmegen (Radboud). Ook Bert Maes en René van Loon hebben een interessante bijdrage geschreven over de bedreigde inheemse bomen en struiken. Daarnaast zijn in het boek bijdrages opgenomen van Henk Eikholt (Pro Persona), Pieter van Breugel en John Smit (EIS Kenniscentrum Insecten en andere ongewervelden), Bart Willers (Natuur- en Landschapsadvies) en Berco Hoegen (Staatsbosbeheer). Het voorwoord is geschreven door Hennie Roorda, voorzitter van FLORON (Floristisch onderzoek Nederland).

Planten van hier. - Voorwoord Hennie Roorda FLORON

Inheemse flora: bronnen van ons bestaan

Mensen vinden bloemen mooi en belangrijk en ook bomen worden erg gewaardeerd, zeker als ze groot en oud zijn. Deze waardering is minstens zo belangrijk als de ecologische waarde die de bomen, struiken en planten in onze habitat vertegenwoordigen. De ruim 1.500 soorten oorspronkelijk inheemse flora (bomen, struiken en planten) die in Nederland nu van nature voorkomen, hebben zich kunnen handhaven en verder verspreiden doordat zij zich optimaal aan de hier heersende klimatologische omstandigheden hebben aangepast. Onder oorspronkelijk inheemse flora rekenen we dan ook de soorten bomen, struiken en planten waarvan populaties van nature in een bepaalde geografische regio voorkomen. Het behoud van natuurlijke, regionale biodiversiteit is van algemeen belang. Regionale autochtone populaties zijn in feite de basis van de biodiversiteit.

Biodiversiteit omvat allereerst de diversiteit aan levende wezens in een bepaald gebied: planten, dieren, zwammen, bacteriën enzovoort. Daarnaast omvat biodiversiteit ook de verscheidenheid aan genen binnen een soort en ook de verscheidenheid aan ecosystemen. Genetische bronnen zijn onderdeel van de totale biologische diversiteit. Het gaat om al het materiaal dat erfelijke bouwstenen bevat van dieren, planten en micro-organismen, met een actuele of potentiële waarde voor de mens. De beste garantie voor het behoud van de variatie aan micro-organismen, planten en dieren is het behoud van hun natuurlijke omgeving. Voor wilde soorten gaat het dan om het behoud van ecosystemen en natuurgebieden. Het gebruik van een bonte verzameling van (eenjarige) exotische soorten als Phacelia, Zonnebloem, Goudsbloem, Cosmea, Komkommerkruid zijn dan ook niet geschikt voor het in stand houden van bijvoorbeeld de inheemse wilde bijen en vlinders.

 

Wat betreft de huidige oorspronkelijk inheemse flora: in de lage landen zijn ongeveer 100 soorten inheemse bomen en struiken (zonder de vele bramensoorten), waarvan nog enkele autochtone populaties bestaan. Oorspronkelijke, niet door de mens beïnvloede vegetaties met bomen en struiken komen in de lage landen niet meer voor. Ongeveer de helft van de honderd inheemse soorten is tegenwoordig zeldzaam en meer of minder bedreigd in het voortbestaan. Enkele soorten dreigen als autochtone boom of struik uit te sterven. Voor de autochtone planten – de planten van hier – is de situatie minstens zo ernstig.

Maar liefst 40% van onze wilde planten wordt bedreigd (Rode Lijst). Er is dan ook steeds minder voedsel - stuifmeel en nectar - beschikbaar. Hierdoor gaat het dan ook bijzonder slecht met bijvoorbeeld de wilde bijen, vlinders en ook met de (weide)vogels. Een kwart van de 20 hommelsoorten wordt met uitsterven bedreigd en van de ruim 300 soorten bijen staan 181 soorten op de Rode lijst (Rode lijst Bijen). Van de 250 vogelsoorten die in ons land voorkomen is maar liefst 33% bedreigd (88 vogelsoorten), waarvan de grutto - onze Nationale vogel - de bekendste is. Van de Nederlandse dagvlinders zijn al 18 van de 70 soorten uitgestorven en meer dan 30 soorten zijn bedreigd tot kwetsbaar (Vlinderstand 2018).

 

Uit recent Duits-Nederlands onderzoek blijkt dat in 27 jaar de hoeveelheid insecten met meer dan 75% is afgenomen. Hiervoor zijn diverse oorzaken aan te wijzen, maar een ding staat vast, het is echt dramatisch voor ons allemaal. Tegelijkertijd zien we dat waar natuur wordt beschermd en hersteld, soorten ook weer relatief snel kunnen terugkeren. Het is dan ook de allerhoogste tijd voor verandering, tijd voor een echte transitie naar een duurzame en veerkrachtige leefomgeving voor flora, fauna en mensen.

Het boek is mede tot stand gekomen dankzij een financiële bijdrage uit het door het Prins Bernard Cultuurfonds beheerde Flora Fonds en financiële bijdrages van stichting NL Bloeit! en de Koninklijke Nederlandse Botanische Vereniging.

 

Bestel het boek en steun NL Bloeit!

www.plantenvanhier.nl
www.plantenvanhier.nl

Maak € 27,95 (per boek) over op rekening NL93TRIO0338519149 van stichting NL Bloeit!

onder vermelding van 'Planten van hier' + adresgegevens (straat / huisnummer & postcode / plaats).

Na ontvangst van de betaling wordt de bestelling via Post.nl verzonden (eind november).

 

De opbrengst komt ten goede aan de missie van NL Bloeit!